Geen toepassing eigen schuld in strafzaak na instappen bij beschonken bestuurder zonder rijbewijs

De rechtbank Noord-Holland heeft in een recent vonnis een belangrijk signaal afgegeven over het beroep op eigen schuld bij ernstige verkeersongevallen.[1] Hoewel een slachtoffer bewust instapte bij een bestuurder die onder invloed was, geen rijbewijs had én het slachtoffer hem zelf zou hebben aangemoedigd om harder te rijden, oordeelde de rechtbank dat de schade volledig voor rekening van de bestuurder blijft.

Feiten

De bestuurder veroorzaakte op de A7 een ernstig eenzijdig verkeersongeval. Hij reed langdurig met een snelheid van 160 tot 180 km/u, terwijl er een maximumsnelheid van 130 km/u gold. Daarnaast verkeerde hij onder invloed van alcohol en beschikte hij niet over een geldig rijbewijs.

Bij het ongeval kwamen twee inzittenden om het leven.

Verweer bestuurder

De verdediging van de bestuurder die als verdachte was aangemerkt, voerde aan dat één van de overleden passagiers zelf mede verantwoordelijk was voor het ontstaan van de schade. Daarbij werd gewezen op het feit dat het slachtoffer wist dat de bestuurder alcohol had gedronken, hij wist dat de bestuurder geen rijbewijs had en hij de bestuurder juist zou hebben aangemoedigd om hard(er) te rijden. De verdediging meende met een beroep op eigen schuld als bedoeld in artikel 6:101 BW dat de schadevergoedingsplicht aan de zijde van verdachte verminderd zou moeten worden. De beoordeling van de mate van vermindering zou volgens de advocaat van de verdachte een onevenredige belasting van het strafgeding opleverde, zodat de benadeelde partij niet-ontvankelijk zou moeten worden verklaard.

De rechtbank wijst het beroep op eigen schuld af

De rechtbank kwalificeerde het rijgedrag van de bestuurder als roekeloos in de zin van artikel 6 Wegenverkeerswet. Dat is de zwaarste vorm van schuld binnen het verkeersstrafrecht.

Ook vond de rechtbank dat de vaststelling van de “eigen schuld” in deze zaak geen onevenredige belasting van het strafproces zou opleveren. De rechtbank oordeelde dat wanneer wordt aangenomen dat het slachtoffer bewust risico’s heeft genomen, dit nog niet meebrengt dat de schadevergoeding moet worden verminderd. Ook wanneer de schade mede het gevolg is geweest van omstandigheden die aan het slachtoffer toe te rekenen zijn, dan nog maakt de billijkheid in dit geval dat de schade volledig voor rekening van de bestuurder blijft. De bestuurder behoudt namelijk zijn eigen verantwoordelijkheid om veilig aan het verkeer deel te nemen. Doorslaggevend in deze zaak was dat de verkeersfouten van de bestuurder veel ernstiger zijn dan de gedragingen van het slachtoffer en daarnaast woog de rechtbank mee dat de gevolgen voor het slachtoffer uitzonderlijk ernstig waren: hij is bij het ongeval overleden.

Conclusie

Deze uitspraak laat opnieuw zien dat een beroep op eigen schuld altijd afhankelijk is van alle omstandigheden van het geval. Zelfs wanneer een slachtoffer een verwijt kan worden gemaakt, betekent dat niet automatisch dat de schadevergoeding wordt verminderd.

Bent u slachtoffer geworden van een verkeersongeval, neem dan contact op met één van onze advocaten.

 

[1] Rb. Noord Holland 18 juni 2026, ECLI:NL:RBNHO:2026:7247.

Bekijk alle nieuwsberichten